Que é?

Que é?

Nunha subtitulación convencional escoitaremos o audio orixinal, mentres que na parte inferior da imaxe aparecerá o texto no idioma orixinal ou traducido noutra lingua.

O subtitulado descritivo ou para persoas xordas (SPS), regulado pola norma UNE 153010, introduce información que un espectador con discapacidade auditiva non pode percibir:

  • Identifica con diferentes cores ou etiquetas os nomes das persoas que están a falar nunha escena.
  • Cuestións sonoras relevantes para a trama que indiquen matices interpretativos, acentos, efectos sonoros, ruídos ambientais, banda sonora, etc. Isto conséguese introducindo didascalias, en maiúsculas e entre parénteses, por exemplo: (RISAS), (ACENTO CANARIO), (APLAUSOS), (TIROS), etc.
  • Os elementos discursivos que forman parte da obra e están noutras linguas, como etiquetas, pantallas, letras, etc.

Exemplo de subtitulado para persoas xordas, dentro dun proxecto máis integral de cine inclusivo impulsado por Miguel Ángel Font Bisier:

A quen beneficia?

A quen beneficia?

A persoas xordas signantes sen dificultades de comprensión lectora e a persoas xordas que comunican en lingua oral. É importante sinalar que haberá persoas xordas signantes ás que lles resulte máis complicado seguir un contido con subtítulos que con intérprete de LINGUA DE SIGNOS.

Tamén resultará de utilidade a persoas con pérdida auditiva leve e en xeral, a todas aquelas que non dominan a lingua orixinal do contido audiovisual. En contidos audiovisuais xenéricos para redes sociais están moi extendidos tamén porque a reprodución automática é habitualmente sen son.

Como implementar esta medida?

Como implementar esta medida?

Poden incorporarse a todo tipo de materiais audiovisuais previamente producidos, integrados por defecto na imaxe ou como opción activable. Tamén en espectáculos ao vivo se contamos con pantallas de proxección.

Algunhas aplicacións e plataformas audiovisuais, como Youtube, ofrecen a posibilidade de activar subtitulado automático. Aínda que en inglés ou incluso español os resultados poden ser cada vez máis aceptables, requiren unha revisión para a maioría de contidos culturais, especialmente en linguas minorizadas como o galego.

Tamén podemos integralos previamente no materiais audiovisuais a través de programas de edición de vídeo, tendo en conta que segundo a súa extensión pode tratarse dun proceso laborioso.

O subtitulado descritivo ou para persoas xordas (SPS) debe realizarse por profesionais especialistas, existindo unha norma específica, a UNE 153020. A cal inclúe, entre outras especificacións técnicas, non superar un límite de caracteres por segundo (15 cps, aínda que algunhas canles e plataformas permiten ata 17). Polo tanto, esixe resumir ou reformular, procurando manterse o máis fiel posible ao discurso orixinal.

Quen pode asesorarme ou axudarme a implementar esta medida?

Quen pode asesorarme ou axudarme a implementar esta medida?

O subtitulado convencional pode realizarse por moitas empresas e profesionais do audiovisual. O subtitulado descritivo ou para persoas xordas (SPS), require unha formación específica:
  • O Centro Español de Subtitulación e Audiodescrición (CESyA) é un centro dependente da Real Xunta de Discapacidade do Ministerio de Dereitos Sociais e da Axenda 2030. Está xestionado pola Universidade Carlos III de Madrid (UC3M) e conta coa colaboración do Comité Español de Representantes de Persoas con Discapacidade (CERMI), cuxo proxecto multidisciplinar consiste en promover a accesibilidade no ámbito dos medios audiovisuais a través dos servizos de subtitulado e audiodescrición.

    Na súa web atoparemos información, listados de empresas especializadas e centros de formación: cesya.es

  • O CESyA creou o software de código aberto AEGISUB para fomentar a creación e edición de subtítulos.

    A diferenza de editores de subtítulos como os de YouTube, AEGISUB permítenos definir o número de caracteres por liña e caracteres por segundo dos nosos subtítulos, ademais do tipo e tamaño de letra e a súa ubicación na pantalla. Se queremos xerar uns subtítulos totalmente accesibles, esta sería unha posible ferramenta. De entrada pode non resultar tan intuitivo coma o editor de YouTube, pero o seu manexo unha vez sabemos onde están as funcionalidades que precisamos non é complexo: github.com/Aegisub/Aegisub/releases

  • Desde o Centro Dramático Galego (Fran Núñez -Director- e Guillermo Vázquez -Técnico de Son-) realizaron unha adaptación tecnolóxica específica, dentro do seu programa SINTE, que lles permite ofrecer esta e outras medidas de accesibilidade en todo tipo de espectáculos en xira, sen necesidade de contar cunha complexa produción técnica para cada representación: centrodramatico.xunta.gal

Ampliar información

Ampliar información

  • A Asociación de Traducción y Adaptación Audiovisual de España (Atrae) conta cunha comisión específica de accesibilidade: atrae.org

Medidas relacionadas

Trama Braille